Merhaba güzel insanlar, nasılsınız? İyisinizdir umarım. Bugün biraz ciddi bir konu hakkında iki kelam laf etmek istiyorum. En azından benim de uzun süredir üstünde düşündüğüm ve bir süredir hakkında konuşmak istediğim bir konu. Neden çok fazla süper kahraman oyunu göremiyoruz sorusu. Öncelikle şunu belirteyim, bu makale bir liste veya bir inceleme yazısı değildir. Size bu işlerin neden olmadığını kendimce açıklamaya çalışacağım. Öncelikle yazıyı okumaya başlamadan önce sizi
Marvel vs DC - Kim ne kadar oyun yapmış? yazısını okumaya davet ediyorum. Hatta yapabiliyorsanız bir sekmede bu yazı başka bir sekmede diğer yazı dursun ara ara bakarsınız. Hazırsanız başlayalım!
Kim ne kadar oyun yapmış yazısını okuduğunuzu kabul ederek yazıma başlıyorum. Aslında oyun dünyası bir sürü "süper kahraman
vari" oyuna sahip. Bunlara örnek olarak God of War, Devil May Cry, Infamous ve bir sürü farklı oyun serisi örnek verilebilir. Sonuçta bu örneğini verdiğim oyunlarda da süper güçlerimiz oluyor, örneğin: Gözlerimizden ışın çıkarabiliyoruz, süper hıza sahip olabiliyoruz vs. Kısacası çizgi romanlarda şu zamana kadar okuduğumuz çoğu şeyi aslında biz bu oyunlarda da yapıyoruz. Peki ama iş "süper kahraman" oyunlarına gelince neden bir tıkanıklık ve kalitesizlik oluyor. Bu kalitesizlikten kastım DC'nin "Arkham serisi" ile ilgisi yok, o konuya ileride değineceğim. Düşünsenize son bir kaç yıldır, yılda ortalama 8-9 süper kahraman temalı film çıkıyor. İşin Televizyon kanadında Gotham, Flash, Luke Cage , Daredevil gibi yapıtlar gönlümüzü mest ediyor. Çıkan çizgi romanlardan zaten bahsetmeye kalksak sabaha kadar yazıyı bitiremezsiniz, peki o zaman zurna aslında nerede zort ediyor, işte bunun cevabının başlangıcıdır bu paragraf!
Öncelikle işin daha derinine inmeliyiz. Bu yukarıda saydığım God of War veya Devil May Cry oyunlarının bir ortak yönü var. İkisi de kendi kendilerinin markaları. Yani demek istediğim şu ki, mesela Devil May Cry, Capcom tarafından çıkmış bir oyun. Yani zaten karakterin yaratıcısı Capcom olduğu için Capcom'un kimseye bir lisans parası ödemesine gerek kalmıyor ancak işin rengi süper kahraman oyunlarında fazlasıyla değişiyor.
Batman Arkham serisinin peki neden bu kadar iyi olduğunu biliyor musunuz? Çünkü Batman: Arkham serisinin tüm oyunlarında oyunun geliştiricisi Warner Bros Games Montreal, dağıtıcısı ise Warner Bros. Interactive Entertainment. Olmuştur ya bilmiyorsanız diye söyleyeyim, Warner Bros aynı zamanda DC'nin sahibi. Hal böyle olunca Batman: Arkham serilerinde para tek bir şeye gitti o da "oyunu geliştirmek". Bunca şeyden bahsetmemin sebebi şu:
[update title="Deadpool" icon="info-circle"]
Yayınlandığı Tarih: 2013
Geliştiricisi:High Moon Studios
Kaç Kopya Sattı: 700 bin
Metacritic: 63
Çıktığı Platformlar: Konsol ve Bilgisayar
Yayıncı: Activision[/update]
[update title="Batman Arkham Origins" icon="info-circle"]
Yayınlandığı Tarih: 2013
Geliştiricisi: Warner Bros. Games Montreal
Kaç Kopya Sattı: 4.7 milyon
Metacritic: 76
Çıktığı platformlar: Konsol ve Bilgisayar
Yayıncı: Warner Bros. Interactive Entertainment[/update]
Elimizde gördüğünüz üzere 2013 yılına ait iki tane oyun var. Biri benim canım ciğerim Deadpool, diğeri ise beybilerin beybisi Batman. İki oyunu da oynadım, iki oyunu da bitirdim. Şunu diyebilirim ki aralarında bariz bir kalite farkı var. Evet Deadpool eğlenceliydi, içeriği, esprileri cidden bana kahkaha da attırdı ama biz bir oyunun kalitesine bakarken sadece "ne kadar güldürdü" diye bakmıyoruz. Aralarında bariz bir kalite farkı var ve belki de "süper kahraman" oyunlarının çok sık geliştirilmemesiyle aynı sebep.
Lisans. Deadpool oyununu yapmak isteyen Activision'ı ele alalım. Şu an söyleyeceğim tüm rakamlar uydurmadır, gerçek rakamları bilmiyorum, Deadpool oyununa 2 milyon dolarlık bir bütçe ayrıldı diyelim. Eğer Activision'ın 2 milyon dolar bütçesi varsa büyük ihtimal bunun yaklaşık 1 milyon doları (belki biraz daha azı belki daha fazlası) Marvel'a gidiyor. Çünkü Deadpool lisanslı bir Marvel karakteri ve böyle olduğu için telif haklarından dolayı Marvel'a para ödemek zorunda kalıyorlar. Öte yandan Batman: Arkham Origins'in de bütçesi 2 milyon dolar olsun. Peki WB bu oyunu yapmak için 2 milyon doların ne kadarını kullanıyor? Evet doğru bildiniz 2 milyonunu da kullanıyor. Sorun şu, dışarıdan bir stüdyo oyunu yapmak için bütçesinin çoğunu oyunu lisanslamaya ayırdığı için işin üretim sürecine daha az kaynak ayırıyorlar, lisansı almak için ayırdıkları zamanı bazen oyun gelişim sürecine yansıtmıyor ve bir an önce bitsin istiyorlar. Hem kaynak hem de zaman kaybı yaşadığı için de oyun birazcık özensiz oluyor. Öte yandan Batman tarafı tüm kaynağını ve zamanını bu oyuna harcadığı için kafası rahat bir biçimde oyun çıkıyor ve böylesine güzel şeyler görüyoruz.
 |
| Afiyet bal şeker olsun yiğidim, beni mutlaka ara. |
İşin lisans ve bütçe dışında başka bir boyutu da var.
Oyunun kendisi. Mesela Superman'i ele alalım, Superman ne yapabilir? İlk aklınıza gelen şey büyük ihtimal uçabilir olacaktır ki haklısınız. Ancak şöyle düşünün bir oyunda uçuş mekaniğini koymak sizce basit bir şey mi? Superman'in ne kadar hızlı uçabildiğini çizgi romanlarda veya filmlerde gördük. O kadar rahat manevra yapılabilecek bir uçuş mekaniği üzerine kafa ve kaynak yormak tamamen zaman kaybından başka bir şey değil çünkü şu an ki mevcut sistemlerde bu ya tam yapılamayacaktır ya da sırf bu mekaniğe harcanan kaynak oyuna darbe vuracaktır. Öte yandan elimizde Flash veya Quicksilver örneği var, mesela X-Men: Days of Future Past filminde Quicksilver'ın Magneto'yu hapishaneden kaçırması sırasında mutfakta yaşanan o sahneyi aklnıza getirin. QS kurşunlar varana kadar kahvesini de içti, müziğini de dinledi. Yani sonuç olarak bu tarz kahramanlar için zaman o an yavaşlıyor, peki bu oyunda nasıl olacak? Sürekli süper hızda koşacak bir kahramanı nasıl kontrol edeceğiz? Diyelim ki o an onlar dışında her şey yavaşlayacak, ilk bir kaç düşman veya görevde bu güzelken tüm oyun boyunca böyle olması işi fazlasıyla sıkıcı yapmaz mı?
DC Universe Online yazısını okuyan biri bana diyebilir ki " Ee kardeşim bu oyunda yazmışsın, hem süper hız var hem uçmak var". Oyundaki süper hız aslında süper hız değil, şöyle ki evet oyun için "süper hız" ama sonuçta eğer ben karşı kıyıya "süper hız"ımla 20 saniyede koşuyorsam bu pekte süper bir hız değil bence. Uçma mekaniği de fazlasıyla sıkıntılı ve tam bir uçuş hissi vermiyor. Mesela uçarken saldırmak kadar zor bir şey yok oyunda, veya saldırsanız da sanki o uçarak dövüşmenin tatlı esintisini hissettirmiyor. Sorunlar zaten bu ya saçma, tam yedirilmemiş bir mekanik karşımıza çıkacak ya da hiç çıkmayacak. Bunun ne yazık ki üçüncü bir seçeneği yok. Mesela Batman: Arkham serisinin başarılı olmasının ana sebeplerinden biri de bu, çünkü oyun tamamen Batman mekaniğinde ilerliyordu. Gizlilikse gizlilik, birebir dövüşse birebir dövüş vardı. Oyundaki tüm mekanikler Batman'e uygun mekaniklerdi ve bunlar gayet güzel bir şekilde önümüze çıktı, hal böyle olunca da oyun çok güzel oldu. Bir diğer saçma olay da şu. Mesela şu zamana kadar çıkan oyunlarda olay bir süper gücü kullandııktan sonra onun bekleme süresine girmesi veya enerjinin geri dolmasıdır. Evet bazı süper güçleri kullanmak insanı yorar ancak eğer Cyclops optik patlama bakışını kullandıktan sonra hemen enerjisini doldurması gerekiyorsa kusura bakmayın ama ben gülerim öyle işe. Filmlerde, çizgi romanlarda cayır cayır kullanılan şeyin
oyunda öyle kullanılması çok saçma. Veya Hulk'a düz kurşun sıkmak. Bildiğimiz normal kurşun Hulk'ı ne kadar yarayalayabilir hatta önce şunu sorayım "Hulk o kurşunları hisseder mi?". Mesela 1993 yapımı X-Men oyununda oyuncular karakterlerin güçlerini en lazım olduğu yerde kullanabiliyorlardı çünkü enerji barı diye bir saçmalık vardı ve çabucak tükeniyordu. Enerji barını doldurmak için örneğin Cyclops olarak düşmanlara sadece yumruk/tekme atarak doldurabiliyordunuz. Bu oyunu oynayanların Cyclops'un optik patlama bakışının sanki "sıradan çinko karbon pil" kullandığını düşündürtmüyor değil, Duracell'e paraları yetmemiş gariplerin. Hal böyle olunca oyunun kendisi bile başlı başına bir problem yaratıyor.
Yapımcıların ısrarla anlamadıkları bir şey var. Her kahraman oyunu yapılabilir değil, yazıda da verdiğim örnekler gibi. Ancak bazı kahramanlar var ki oyunu yapılsa tadından yenmez, muhteşemlik abidesi olur. Mesela Arrow veya Hawkeye, ikisi de ok kullanıyor ve ikisi de aykırı karakterler. Güzel bir hikaye ve güzel bir ok atma mekaniği ile bence ikisinin oyunu da fazlasıyla başaralı olur. Sonuçta ikisi de sadece ok atmıyor, cephanelerinde bir sürü değişik okları var ki bu da oynanışa bence fazlasıyla eğlence unsuru katacaktır. Hiç Wonder Woman veya Thor'un düzgün bir oyununu gördünüz mü? Ben görmedim ancak yapılabilir. İkisi de mitolojik veya mistik bir yerden geliyor ve ikisinin de silahları oyun yapmaya müsait şeyler. Onun yerine ısrarla imkansızı kovalıyorlar veya Lego oyunlarını yapıyorlar, çünkü lego oyunları o kadar grafik veya mekanik gerektirmediği için kolayca yapılabiliyor. Lego oyunları komik, eğlenceli. Bu konuda büyük ihtimalle herkes hem fikir ancak hayranların istediği o "harbi süper kahraman oyunu" Lego oyunları değil ne yazık ki. Yapımcıların tökezlediği şey bu, basit şeyleri satalım sadece para kazanalım. Tabii ki bu iş para kazanmak adına yapılan bir iş, kimse babasının hayrına onca kaynağı harcamıyor ancak iki taraf da şapkasını önüne koyup düşünse, cidden adam akıllı yapılmış bir oyunun zaten onlara tomarla para getireceğinin farkına varır. Ucuz ve kalitesiz mobil oyun yapmak yerine (bknz:
Dc Legends oyunu), cidden adam akıllı tek bir şeye, tam uğraşsalar istedikleri para zaten gelecek.
Son olarak bir de işin hikaye unsuru var. Sonuçta oyunun mekaniği kadar oyunun ne anlattığı, hangi konuyu işlediği de fazlasıyla önemli. Oyuncuların oynarken ilgisini çekecek konuyu bulmak da zor. Ha oyun bir film oyunu olursa o zaman filme ne kadar sadık kalacak sorusu ortaya çıkıyor. Eğer filme tamamen sadık kalırsa filmin oyunu olmaz, eğer ekleme veya çıkarma olursa film oyunu olmaz ama her türlü bir gıcıklık olur. Onun dışında orjinal bir hikaye yazmak ise tamamen usta bir kalem gerektiriyor çünkü işlendiği konunun sonuçta güncel veya eski olsun, serilerle bir bağlantısı bir gerçekçiliği ve dayanak noktası olması gerekiyor. Hal böyle olunca usta senaryo yazarları olmadan film oyunları veya normal oyunlar iyi olabilecekken bile çöp olabiliyor. Batman Arkham serisini bu kadar çok sevmemizin sebeplerinden birisi, belki de ilk iki oyunu Batman TAS'ı, efsane Batman hikayelerini yazan Paul Dini'nin, Origins oyununu da DC'nin amirali Geoff Johns'un yazmış olması.
[error title="Toparlayacak olursak" icon="exclamation-circle"] Bir oyunu yaparken ortaya bir sürü farklı parametre giriyor. Oyunun maliyeti, oyunun lisansı, oyunun mekanikleri, oyunun hikayesi vs. Eğer düzgün bir süper kahraman oyunu çıkmıyorsa bunun sebebi ya oyunun yanlış kahramanda, yanlış mekanikler ve oynanışla aranması (Bknz: Çinko Karbon Pil Cyclops) ya da oyuna yeterli bütçe ve zaman ayırmayıp oyundan mucizenin beklenmesi. Oyun yapım şirketleri ve Marvel/Dc adam akıllı bir planlama ve yönetim yapmadan eğer bu işe girişirlerse, çareyi ucuz mobil oyun pazarında veya tatlı ama 1'den fazlası gereksiz olan Lego oyunlarında ararlarsa ne yazık ki biz oyuncular olarak daha çok bekleyeceğiz. [/error]
